Mahoń Amerykański

Mahoń Amerykański
Mahoniowiec, Mahogany, American Mahogany, Swietenia Mahogany

Pochodzenie:

Drzewa mahoniu amerykańskiego występują w lasach tropikalnych w Ameryce Środkowej  i Południowej na terytorium takich państw jak: Ekwador, Panama, Kostaryka, Boliwia, Meksyk, Gwatemala, Peru, Nikaragua, Honduras i Brazylia. Drzewa te dobrze rosną na glebach średnich i ciężkich do wysokości 15000 m n.p.m.

Pokrój drzewa:

Drzewa tego gatunku, o rozłożystych koronach, dorastają do wysokości 30-40 m. Znane są jednak okazy o rekordowej wysokości 50-60 metrów. Pnie tych drzew są zazwyczaj proste o kształcie cylindrycznym, a ich średnica w odziomku może dochodzić do 2 m. Jest ona znacznie większa, jeżeli u nasady pnia znajduje się, częste u tego gatunku, zgrubienie odziomkowe. Jest to gatunek szybkorosnący.

Typ struktury:

Rozpierzchłonaczyniowy, naczynia rozmieszczone głównie pojedynczo lub w zgrupowaniach (po 2-3), ęwidoczne gołym okiem. Na 1mm2 przekroju poprzecznego znajduje się od 2 do 12 naczyń (średnio 7).

Biel:

Wąski (szerokości od 2 do 5 cm), o barwie szarobiałej.

Twardziel:

O zróżnicowanej kolorystyce (od jasnoróżowocynamonowej, poprzez czerwonocynamonową do czerwonobrązowej). Pod wpływem światła i tlenu zawartego w powietrzu drewno twardzieli intensywnie ciemnieje- do barwy cynamonowobrązowej.   

Zapach:

Nie wydziela charakterystycznego zapachu.

Rysunek:

Drewno mahoniu amerykańskiego ma najczęściej, regularną, piętrową budowę, widoczną po układzie kilkuszeregowych promieni drzewnych. Mogą być one homo lub heterogeniczne. Druga charakterystyczna cecha to to występujący na przemian ( w lewą i prawą stronę) skręt włókien widoczny na przekroju promieniowym w postaci regularnych pasów, zwykle szerokości 1-3 cm. Oprócz typowego „pasiaka” spotykane jest drewno bardziej złożonym rysunku, związanym z kędzierzawym lub falistym układem włókien lub obecnością rozgałęzień (np. układ piramidalny),  co często daje bardzo oryginalne i interesujące efekty wizualne. Granica przyrostów rocznych jest widoczna dzięki występowaniu wąskich pasm miękiszu terminalnego. W obszarach tych często występują przewody gumożywiczne. Drugą formą miękiszu, ale występującego w bardzo małej ilości, jest miękisz paratrachealny ( od ubogiego do wokółnaczyniowego, otaczającego naczynia pierścieniem).    

Typowe Wady:

Pasiasty skręt włókien.    

Właściwości drewna Mahoń:

Według sześciostopniowej skali gęstości, mahoń amerykański to drewno umiarkowanie lekkie (klasa IV). Średnia gęstość dla stanu powietrznosuchego wynosi 520 kg*m3 . ?Gatunek ten ma mała kurczliwość oraz małą anizotropię. Skurcz w kierunku stycznym jest tylko 1,5 raza większy od skurczu w kierunku promieniowym. Dzięki tym cechom drewno jest stabilne wymiarowo (ma małą tendencję do paczenia się i pękania). Według klasyfikacji Monnina należy do drewno mało kurczliwego. Pomimo niedużej gęstości drewno to jest wytrzymałe. Średni moduł sprężystości przekracza 9 GPa, a średnia wytrzymałość na ściskanie wzdłuż włókien- 50 MPa. Stosunkowo mała wytrzymałość na rozciąganie ( w porównaniu z innymi) wynika z występującego w mahoniach skrętu włókien, który zapewnia im atrakcyjny, pasiasty rysunek na przekroju promieniowym.

Gatunki podobne:

Inne mahonie amerykańskie z rodzaju Swietenia, mahoniowce afrykańskie z rodzaju Khaya (Acajou) lub Entandrophragma (Sapeli, Sipo)

Obróbka:

Drewno jest łatwe w obróbce maszynowej i narzędziami ręcznymi. Większą trudność sprawia obróbka drewna o bardziej zawiłym układzie włókien- przy struganiu następuje ich wyrywanie i uzyskana powierzchnia jest chropowata. Podobny efekt nierówności i zmechacenia powierzchni daję obecność drewna napięciowego. Powierzchnie te można jednak wygładzić przez szlifowanie. Pył powstający w trakcie obróbki może podrażniać oczy i drogi oddechowe.  

Łączenie:

Drewno to dobrze się klei i daje trwałe połączenia przy użyciu łączników metalowych.  

Wykończenie:

Drewno dobrze się maluje i nasyca, jednak niewskazane jest stosowanie środków chemicznych o silnym odczynie zasadowym, gdyż mogą powodować miejscowe przebarwienia




Dostępność:
szerokość 18-23 cm,
długość 3,10 m,
grubość 52 mm